Trong bối cảnh biến đổi khí hậu, suy giảm tài nguyên và áp lực chuyển đổi mô hình tăng trưởng đang trở thành thách thức toàn cầu, chuyển đổi xanh gắn với đổi mới sáng tạo được xem là động lực then chốt để các quốc gia hướng tới phát triển bền vững. Tại Việt Nam, việc thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực chuyển đổi xanh không chỉ mang ý nghĩa môi trường mà còn mở ra dư địa tăng trưởng mới cho nền kinh tế dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Sáng 16-4, trong khuôn khổ Hội nghị Thượng đỉnh Diễn đàn Đối tác vì Tăng trưởng xanh và Mục tiêu toàn cầu 2030 (P4G 2025), Diễn đàn Đối thoại chính sách với chủ đề “Khuyến khích đầu tư, kinh doanh, thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực chuyển đổi xanh” đã diễn ra thành công. Sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, nhằm tạo không gian đối thoại cởi mở giữa cơ quan quản lý nhà nước, khu vực tư nhân, các tổ chức quốc tế và cộng đồng khởi nghiệp, qua đó cùng nhau xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo phục vụ mục tiêu chuyển đổi xanh và phát triển bền vững tại Việt Nam.

Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Hoàng Minh phát biểu khai mạc Diễn đàn

Phát biểu khai mạc Diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Hoàng Minh nhấn mạnh, thế giới đang đứng trước những thách thức chưa từng có tiền lệ liên quan đến biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường và cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên. Trong bối cảnh đó, việc thúc đẩy các mô hình kinh doanh bền vững, đổi mới sáng tạo xanh và chuyển đổi hệ thống kinh tế theo hướng phát thải thấp, kinh tế tuần hoàn đã trở thành yêu cầu cấp thiết đối với mọi quốc gia.

Theo Thứ trưởng Hoàng Minh, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp sáng tạo đóng vai trò trung tâm trong quá trình chuyển đổi xanh, bởi đây là khu vực có khả năng đưa ra các giải pháp công nghệ mới, mô hình kinh doanh linh hoạt và cách tiếp cận đột phá để giải quyết các vấn đề môi trường, đồng thời tạo ra giá trị kinh tế bền vững. “Chúng ta đang đứng trước một cơ hội lớn để cùng nhau định hình tương lai xanh và bền vững cho Việt Nam và thế giới. Đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp sáng tạo và hợp tác là chìa khóa để hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế tuần hoàn và phát thải ròng bằng 0”, Thứ trưởng kêu gọi sự tham gia chủ động của các bên liên quan từ khu vực công, tư nhân đến các tổ chức quốc tế.

Trong khuôn khổ Diễn đàn, nhiều tham luận chuyên sâu đã được trình bày, cung cấp góc nhìn đa chiều về cơ hội, thách thức và định hướng chính sách cho khởi nghiệp sáng tạo trong chuyển đổi xanh. Cục trưởng Cục Khởi nghiệp và Doanh nghiệp công nghệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) Phạm Hồng Quất đã phân tích những cơ hội và rào cản đối với startup xanh tại Việt Nam, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến tiếp cận vốn, công nghệ, thị trường và hành lang pháp lý.

Bên cạnh đó, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược, Chính sách Nông nghiệp và Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Nguyễn Đình Thọ đã trình bày tham luận về các chính sách hỗ trợ khởi nghiệp xanh tại Việt Nam, trong đó nhấn mạnh vai trò của khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo trong việc tái cơ cấu ngành nông nghiệp theo hướng xanh, tuần hoàn và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Từ góc nhìn quốc tế, Dr. Malle Fofana, Giám đốc khu vực châu Á của Viện Tăng trưởng xanh toàn cầu (GGGI), đã chia sẻ kinh nghiệm quốc tế trong thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo xanh. Theo ông, nhiều quốc gia đã thành công trong việc xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp xanh thông qua các cơ chế tài chính xanh, chính sách ưu đãi cho đổi mới công nghệ và sự tham gia mạnh mẽ của khu vực tư nhân. Đây là những bài học quan trọng mà Việt Nam có thể tham khảo trong quá trình hoàn thiện chính sách và thúc đẩy đầu tư cho khởi nghiệp sáng tạo xanh.

Một điểm nhấn quan trọng của Diễn đàn là phiên thảo luận với chủ đề “Hợp tác thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo chuyển đổi xanh và phát triển bền vững”. Phiên thảo luận có sự tham gia của đại diện các tổ chức quốc tế như P4G, State of Green, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, cùng các startup và quỹ đầu tư tiêu biểu trong lĩnh vực công nghệ xanh.

Các đại biểu đã tập trung trao đổi về tiềm năng hợp tác đa phương, vai trò của tài chính xanh, cũng như cách thức cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường và phát triển xã hội trong hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo. Nhiều ý kiến cho rằng, để khởi nghiệp xanh phát triển bền vững, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà nước, doanh nghiệp, nhà đầu tư và các tổ chức hỗ trợ, trong đó nhà nước đóng vai trò kiến tạo, dẫn dắt và chia sẻ rủi ro ban đầu.

Phát biểu kết luận Diễn đàn, Cục trưởng Phạm Hồng Quất khẳng định Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ tiếp tục đóng vai trò cầu nối trong hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo, đồng hành cùng các nhà hoạch định chính sách, doanh nghiệp và đối tác quốc tế để hiện thực hóa các sáng kiến phát triển bền vững thông qua đổi mới sáng tạo xanh. Theo ông, việc thúc đẩy khởi nghiệp sáng tạo trong chuyển đổi xanh không chỉ góp phần thực hiện các cam kết quốc tế về khí hậu mà còn tạo động lực mới cho tăng trưởng kinh tế dựa trên tri thức và công nghệ.

Diễn đàn Đối thoại chính sách trong khuôn khổ P4G 2025 đã góp phần định hình các ưu tiên chính sách, thúc đẩy hợp tác công – tư và tạo xung lực mới cho các sáng kiến khởi nghiệp xanh tại Việt Nam. Đây được xem là bước đi quan trọng trong quá trình xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo gắn với chuyển đổi xanh, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và phát thải ròng bằng 0 trong thời gian tới.

CASIC TỔNG HỢP