Ngày 22/03/2026, tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc (Hà Nội), Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã dự khai mạc Diễn đàn tầm nhìn vũ trụ Việt Nam – Nhật Bản 2026 và tham dự lễ khánh thành Trung tâm Vũ trụ Việt Nam. Sự kiện có ý nghĩa quan trọng, đánh dấu bước phát triển mới trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ, đồng thời mở ra không gian hợp tác sâu rộng giữa Việt Nam và Nhật Bản trong kỷ nguyên khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Cùng tham dự sự kiện có lãnh đạo các bộ, ngành Trung ương, đại diện Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam, cùng nhiều tổ chức quốc tế, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và chuyên gia trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ của hai nước.

Trước khi tham dự diễn đàn, Thủ tướng Phạm Minh Chính và các đại biểu đã tham quan Trung tâm Điều khiển – Vận hành vệ tinh. Đây là một trong những hạng mục công nghệ cốt lõi, đảm nhiệm việc theo dõi trạng thái vệ tinh trên quỹ đạo, lập kế hoạch điều khiển, thu nhận dữ liệu và xử lý thông tin để phục vụ các bài toán ứng dụng trong quản lý tài nguyên, môi trường, phòng chống thiên tai, cũng như phục vụ quốc phòng – an ninh.
Bên cạnh đó, Thủ tướng cũng tham quan khu nghiên cứu – phát triển công nghệ vệ tinh, nơi được trang bị các phòng sạch để tích hợp vệ tinh, hệ thống mô phỏng môi trường không gian và các thiết bị thử nghiệm chuyên dụng. Đây là những hạ tầng kỹ thuật quan trọng giúp kiểm chứng hoạt động của vệ tinh trước khi phóng, đảm bảo độ tin cậy và hiệu quả vận hành trong môi trường thực tế ngoài không gian.

Thủ tướng Phạm Minh Chính tham quan Bảo tàng vũ trụ Việt Nam tại Khu Công nghệ cao Hoà Lạc - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Trung tâm Vũ trụ Việt Nam được xây dựng như một tổ hợp công nghệ hiện đại với nhiều phân khu chức năng, bao gồm trung tâm điều hành, trung tâm nghiên cứu – phát triển vệ tinh, trung tâm khai thác và ứng dụng dữ liệu vệ tinh, hệ thống mặt đất với ăng-ten thu tín hiệu đường kính lớn, cùng các khu hỗ trợ đào tạo và chuyển giao công nghệ. Hạ tầng này tạo nền tảng đồng bộ cho việc hình thành chuỗi giá trị công nghệ vũ trụ trong nước.

Trong khuôn khổ sự kiện, các đại biểu cũng đã tham quan và tìm hiểu về các vệ tinh đã và đang được phát triển, trong đó có vệ tinh thử nghiệm MicroDragon và vệ tinh LOTUSat-1. Đây là các sản phẩm tiêu biểu thể hiện quá trình tiếp cận, tiếp nhận và từng bước làm chủ công nghệ vệ tinh thông qua hợp tác quốc tế kết hợp với năng lực nghiên cứu trong nước.
Diễn đàn “Tầm nhìn vũ trụ Việt Nam – Nhật Bản 2026: Hợp tác cho kỷ nguyên mới” diễn ra trong nhiều ngày, với sự tham gia của các cơ quan quản lý, tổ chức nghiên cứu và doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ của Nhật Bản như JAXA, JICA, JETRO cùng nhiều tập đoàn công nghệ. Các phiên thảo luận tập trung vào các chủ đề như ứng dụng dữ liệu vệ tinh trong phòng chống thiên tai, biến đổi khí hậu; giám sát tàu thuyền; phát triển nông nghiệp thông minh; quản lý tài nguyên và môi trường; chuẩn hóa và an toàn dữ liệu không gian.

Các hoạt động triển lãm công nghệ và kết nối doanh nghiệp cũng được tổ chức song song, góp phần thúc đẩy trao đổi công nghệ, tìm kiếm cơ hội hợp tác và hình thành các dự án cụ thể giữa hai bên. Đây là nền tảng quan trọng để phát triển hệ sinh thái công nghệ vũ trụ, bao gồm các viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp công nghệ và các tổ chức hỗ trợ đổi mới sáng tạo.

Trung tâm Vũ trụ Việt Nam được xác định là hạ tầng công nghệ trọng điểm, đóng vai trò trung tâm trong việc vận hành vệ tinh, thu nhận và xử lý dữ liệu, đồng thời phục vụ đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực công nghệ không gian. Với hệ thống thiết bị hiện đại và đội ngũ kỹ sư, nhà khoa học được đào tạo bài bản, trung tâm có khả năng đảm nhiệm nhiều chức năng từ nghiên cứu, thử nghiệm đến vận hành thực tế.
Phát biểu tại sự kiện, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh phương châm phát triển lĩnh vực công nghệ vũ trụ với định hướng gắn kết giữa khám phá không gian, làm chủ công nghệ và hợp tác quốc tế, hướng tới phát triển bền vững và phục vụ mục tiêu hòa bình. Đồng thời, Việt Nam xác định công nghệ vũ trụ là một trong những lĩnh vực công nghệ chiến lược, cần được đầu tư phát triển lâu dài, gắn với nhu cầu thực tiễn của đất nước.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính cho rằng, việc khánh thành Trung tâm Vũ trụ Việt Nam và tổ chức Diễn đàn tầm nhìn vũ trụ Việt Nam - Nhật Bản có ý nghĩa đặc biệt, đánh dấu bước phát triển quan trọng của ngành khoa học và công nghệ vũ trụ Việt Nam - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Trong giai đoạn tới, việc hoàn thiện hệ thống hạ tầng, phát triển nguồn nhân lực và thúc đẩy hợp tác quốc tế sẽ tiếp tục là những yếu tố then chốt để Việt Nam nâng cao năng lực trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ. Trung tâm Vũ trụ Việt Nam được kỳ vọng sẽ trở thành đầu mối quan trọng trong hệ sinh thái công nghệ, góp phần thúc đẩy nghiên cứu, ứng dụng và thương mại hóa các sản phẩm công nghệ không gian.

Sự kiện khánh thành Trung tâm Vũ trụ Việt Nam và tổ chức Diễn đàn tầm nhìn vũ trụ Việt Nam – Nhật Bản không chỉ mang ý nghĩa về mặt hợp tác quốc tế, mà còn thể hiện rõ định hướng phát triển công nghệ theo chiều sâu, hướng tới tự chủ, sáng tạo và hội nhập, qua đó góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trong lĩnh vực công nghệ vũ trụ trên bản đồ khu vực và thế giới.

CASIC TỔNG HỢP