Đổi mới sáng tạo và làm chủ các công nghệ chiến lược đang trở thành nền tảng quan trọng giúp nông nghiệp Việt Nam chuyển mình theo hướng hiện đại, bền vững và có khả năng cạnh tranh cao trên thị trường quốc tế. Trong bối cảnh đó, các cơ sở đào tạo và nghiên cứu, đặc biệt là Học viện Nông nghiệp Việt Nam, được kỳ vọng sẽ giữ vai trò trung tâm trong hệ sinh thái khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo của ngành nông nghiệp.

Tại buổi làm việc với Học viện Nông nghiệp Việt Nam ngày 20/6/2025, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy phát triển, coi đổi mới sáng tạo là con đường tất yếu để nâng cao giá trị nông nghiệp. Theo đó, Học viện không chỉ là nơi đào tạo và nghiên cứu mà cần chuyển mình mạnh mẽ thành trung tâm khởi nghiệp công nghệ và đổi mới sáng tạo, gắn kết chặt chẽ giữa nghiên cứu – ứng dụng – thị trường.

Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu tại buổi làm việc

Theo Bộ trưởng, nông nghiệp không chỉ dừng lại ở sản xuất lương thực mà cần được mở rộng theo hướng đa ngành, đa giá trị, bao gồm chế biến, dược liệu, chăm sóc sức khỏe, du lịch và nghiên cứu sự sống. Việc mở rộng khái niệm này sẽ tạo ra không gian mới cho đổi mới sáng tạo, đồng thời mở ra nhiều cơ hội khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao.

Trong định hướng phát triển, Bộ trưởng nhấn mạnh vai trò của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số như những trụ cột giúp Việt Nam nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh. Đặc biệt, việc làm chủ các công nghệ chiến lược trong nông nghiệp như công nghệ sinh học, công nghệ giống, công nghệ chế biến và công nghệ số sẽ giúp giảm phụ thuộc vào nhập khẩu, tăng tính tự chủ và nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm nông nghiệp.

Một trong những điểm nhấn quan trọng là yêu cầu gắn nghiên cứu với thương mại hóa và khởi nghiệp. Các kết quả nghiên cứu không chỉ dừng lại ở công bố khoa học mà cần được chuyển hóa thành sản phẩm, dịch vụ có thể đưa ra thị trường. Khi doanh nghiệp ứng dụng kết quả nghiên cứu để tạo ra giá trị kinh tế cao hơn nhiều lần chi phí đầu tư nghiên cứu, khi đó đổi mới sáng tạo mới thực sự tạo ra tác động thực tiễn đối với tăng trưởng kinh tế.

Bộ trưởng cũng nhấn mạnh mô hình phát triển dựa trên liên kết giữa nhà khoa học, doanh nghiệp, nhà đầu tư và các tổ chức trung gian công nghệ. Học viện cần đóng vai trò là đầu mối kết nối, hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp nông nghiệp, nơi các ý tưởng được ươm tạo, phát triển và thương mại hóa. Đây là nền tảng để hình thành các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao.

Bên cạnh đó, chuyển đổi số được xác định là công cụ quan trọng để thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Việc ứng dụng các nền tảng số trong quản lý nghiên cứu, đào tạo, sản xuất và kết nối thị trường sẽ giúp nâng cao hiệu quả hoạt động và mở rộng khả năng tiếp cận tri thức toàn cầu. Đồng thời, trí tuệ nhân tạo và các công nghệ mới sẽ hỗ trợ mạnh mẽ cho công tác nghiên cứu, phân tích dữ liệu và ra quyết định.

Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, việc làm chủ công nghệ chiến lược không chỉ là yêu cầu riêng của ngành nông nghiệp mà còn là yếu tố then chốt để nâng cao vị thế quốc gia. Việt Nam cần hướng tới phát triển các sản phẩm nông nghiệp có hàm lượng công nghệ cao, có thương hiệu và khả năng xuất khẩu, từ đó tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Có thể thấy, sự kết hợp giữa đổi mới sáng tạo, làm chủ công nghệ chiến lược và phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp sẽ tạo ra động lực mạnh mẽ cho nông nghiệp Việt Nam phát triển theo hướng hiện đại, bền vững và có giá trị cao. Trong tiến trình đó, các cơ sở nghiên cứu và đào tạo như Học viện Nông nghiệp Việt Nam đóng vai trò hạt nhân, góp phần dẫn dắt và lan tỏa tinh thần khởi nghiệp sáng tạo trong toàn ngành.

CASIC TỔNG HỢP