Trong bối cảnh yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội ngày càng cao, việc hoàn thiện hệ thống pháp luật liên quan đến năng lượng nguyên tử, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được xác định là nhiệm vụ quan trọng nhằm tạo hành lang pháp lý đồng bộ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu phát triển và hội nhập quốc tế.

Bộ trưởng Bộ KH&CN Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu tại phiên họp

Tại phiên họp chuyên đề xây dựng pháp luật, Chính phủ đã tập trung thảo luận và cho ý kiến đối với dự án Luật Năng lượng nguyên tử (sửa đổi) và Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Các ý kiến thống nhất cho rằng, việc ban hành và sửa đổi các luật này là cần thiết, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời thúc đẩy ứng dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Đối với lĩnh vực năng lượng nguyên tử, các nội dung được quan tâm bao gồm thúc đẩy ứng dụng, bảo đảm an toàn và an ninh bức xạ, hạt nhân; phân cấp quản lý; kiểm soát chất thải phóng xạ; quản lý nguồn phóng xạ đã qua sử dụng; cũng như cơ chế ứng phó sự cố và trách nhiệm dân sự đối với thiệt hại hạt nhân. Đây là những vấn đề có tính đặc thù cao, đòi hỏi khung pháp lý chặt chẽ, đồng thời linh hoạt để phù hợp với thực tiễn phát triển và tiêu chuẩn quốc tế.

Đối với dự án Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, các đại biểu nhấn mạnh yêu cầu xây dựng các quy định mang tính đột phá, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ. Luật cần góp phần thúc đẩy thị trường khoa học và công nghệ, khuyến khích đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp và toàn xã hội, từ đó tạo động lực tăng trưởng kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Việc thể chế hóa các chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước, trong đó có các nghị quyết liên quan đến phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, được xem là cơ sở quan trọng để đưa các định hướng chiến lược vào thực tiễn. Đồng thời, việc hoàn thiện pháp luật cũng nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ giữa các lĩnh vực, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển bền vững.

Kết luận phiên họp, lãnh đạo Chính phủ yêu cầu các cơ quan chủ trì soạn thảo khẩn trương hoàn thiện các dự án luật, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan trong quá trình trình, thẩm tra và tiếp thu ý kiến. Đồng thời, cần rà soát, cập nhật và luật hóa các cơ chế, chính sách đã được thí điểm hoặc ban hành trong các nghị quyết trước đó, bảo đảm tính khả thi và phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam.

Đối với định hướng phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, cần tiếp tục mở rộng không gian sáng tạo, khuyến khích các hoạt động nghiên cứu, thử nghiệm, chấp nhận rủi ro có kiểm soát và thúc đẩy ứng dụng thực tiễn. Bên cạnh đó, việc tăng cường bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền và nâng cao vai trò của các viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp sẽ góp phần hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo năng động, hiệu quả.

Việc hoàn thiện các dự án luật lần này không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước, mà còn tạo nền tảng pháp lý quan trọng để thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và ứng dụng năng lượng nguyên tử, góp phần phục vụ mục tiêu phát triển nhanh và bền vững của đất nước.

CASIC TỔNG HỢP